Arkivoj de etikedoj: muziko

Mi volas liberi?i

2 komentoj

Anta? ol la jaro fini?as, ankora? indas skribi pri somera Esperanto-aran?o, kiun mi vizitis. Al la 65-a Internacia Junulara Kongreso (IJK), okazinta inter la 18-a kaj la 25-a de julio 2009 en Liberec’ (?e?ujo). Venis 330 homoj el pli ol 40 landoj. La bona afero estas ke ne necesas kolekti ?iujn fontojn en la reto kaj mem kompili listojn, ?ar la organizantoj jam faris tion per propra pa?o “e?o de la partoprenintoj“. Mi tamen aparte mencios videojn kaj citos fontojn, kompreneble sen ajna postulo de kompleteco. Estas pure persona elekto, kiu ne respegulas “objektivan kvaliton”.

Plej bonan superrigardon donas video de poligloto:

Li anka? skribis en Esperanto kaj en la angla pri la IJK. Krome haveblas liaj multaj videoj, el kiuj li kunmetis la supran verkon.

Post la prezentado de Marek Blahu?, la ?efa organizanto, mi ali?is ankora? dum la 52a Internacia Seminario en Biedenkopf. Kial mi ?ifoje donis preferon al la IJK kaj ne al la Kultura Esperanto-Festivalo (KEF)? Mi ne plu estis tiom certa pri ?i. Unue ?i devintus okazi en 2007, sed tiam estis ?ovita al 2008. Sed anka? en 2008 ?i ne okazis. Mi fidis je tio, ke IJK en ?e?ujo sub la gvido de Marek i?os bona.

Kion indas skribi ?enerale pri tiu IJK? Unue kaj plej grave: Miaj atendoj estis kontentigitaj. Kiu konas min, tiu scias, ke mi kiel aktivula veterano kaj iama kunorganizanto de grandaj renkonti?oj ?iam rigardas atente al detaloj kaj ne pretervidas fu?etojn. La? la nombro de partoprenantoj, la IJK estis malgranda kompare al pasintaj tempoj (t.e. 1990aj jaroj), sed akceptebla la? hodia?aj mezuroj.

La mapo de la 2a informilo ne bone montris la vojon kaj la akceptado i?is iom ?aosa. Tamen iu havis la cerbon, sendi ?iujn ankora? ne akceptitajn nememzorgantojn al la vesperman?o. La studenta lo?ejo mem estis fre?e renovigita, ?ar en januaro estis okazinta iu vintrosporta aran?o en Liberec kaj la sportistoj lo?is tie. Kiam unu du?o ne funkciis, oni komunikis tion al la organizantoj kaj tuj la sekvan tagon venis riparisto! Pri la man?oj esperantistoj estas aparte grumblemaj (internacia amikeco tamen fini?as ?e la stomako), sed mi mem ?atis tion, kion liveris la kuiristinoj. Dum la tuttaga ekskurso mi veturis al Prago, kie mi tute hazarde lernis ion pri la muziko, kiun Freundeskreis uzis por sia kanto „Esperanto“.

Du mezuriloj montras, kiom bona estis la IJK: La ?efa organizanto ne estis plena sen nervoj je la fino de la aran?o. Neniam dum la tuta renkonti?o, kiam ajn mi alparolis iun de la organizantoj, tiu diris “Mi ne havas tempon!” a? donis malafablan respondon, sed ?iam helpis min.

Anka? la urbeto mem faris tre agrablan impreson kaj bone prezentis sian landon al la eksterlandaj gastoj. Dum unu vespero ni spektis koncerton de la loka rokgrupo Pech. (En la germana, “Pech” signifas “malbon?anco.) En unu kanto, ili kantis “Esperanto” en la refreno. Alia kanto, “Atlasky”, memorigis min iomete pri “????? ????” de Epidemia. Kompreneble mi a?etis ilian albumon “Šance na zm?nu tu?áka” kaj kolektis subskribojn de ?iuj kvar membroj post la koncerto. Aliaj homoj en la publiko opiniis same pozitive, dancis kiel frenezuloj kaj akiris kompaktdiskojn. Tio siavice impresis la muzikistojn, kiuj faris agrable normalan impreson kaj ?ojis pri tiu entuziasma reago.

Paco de la menso

1 komento

Estas tempo por skribi pri unu el la kantoj, kiujn mi forte ligas al mia studado. Mi dum multaj jaroj havis ?in en la kapo, sed ial ne sukcesis trovi la grupon. Ver?ajne ?ar mi ser?is mal?ustan titolon (“I Got Peace”). Fakte reale temas pri Strike: I Have Peace (On My Mind).

Estis iam en 1997 kiam mi ofte veki?is matene kaj la radio a?skultigis tiun kanton. Tiam mi ankora? tute ne ?atis hiphopon. (Die Fantastischen Vier ne estas rekta escepto – ili pli similis al germanlingva popmuziko por mi. La sama validas por Fettes Brot.) Tiun kanton pri paco mi tamen ek?atis. Estis tiu pianoludado (tamen prenita, kiel mi eltrovis nur anta? nelonge, de Level 42: Leaving Me Now), la agrabla, kantita refreno kaj tiu harmoniosento, kiun ka?zas la temo kaj la melodieco.

Estis ?uste tiuj elementoj, pro kiuj mi jarojn poste ek?atis Freundeskreis kaj Jovanotti. Sed e? se tio nur estis du jarojn poste, rerigardante tio ?ajnas al mi kiel du diversaj vivoj. Imprese, kian evoluon oni povas trairi en malmultaj jaroj – anka? muzike.

Bonvolu permesi al mi prezenti min

Lasi respondon

Jen tri novaj ekzemploj por artistoj, kies nomojn mi intermiksas. Mi povus fari serion el tio!

Bryan Adams – Ryan Adams
Ben E. King – B. B. King
Clouseau – Clueso

Pri la unua: Tio certe ne estas miriga. Kiom ofte unu litero ka?zas tiom grandan diferencon? Krome en diskvendejoj oni trovas amba? je la sama loko!

Pri la dua: Tio estas aparte tragika, ?ar mi havas kantojn de amba?.

Pri la tria: La nomon de la Belga popmuzikgrupo oni prononcas same (a? almena?) simile al tiu de la Germana muzikisto (“kluzo'”).

La ritmo Dia

Lasi respondon

Ekzistas elstaraj ekzemploj por sukceso kaj malsukceso. Mi prenis la tempon por kolekti tiujn, kiuj rilatas al muziko:

Mia persona favorito tamen estas Enrique Iglesias: The Rhythm Divine.

Latinmuzika popmuziko – a?tentika kulturo kun veraj emocioj – certe, homoj! Similan scenon mi jam vidis en la televido de Scooter, kiu ekkriis sen teni la mikrofonon.

Sed oni ne tenu sin nur je la malsukcesoj. Indas rigardi al la sukcesoj:

Laste menciita video anka? ?ion diras pri la muzika kvalito kaj varieco de Rammstein. Plej impresis min tamen akordiona sukceso. Certe mi konas jam la talenton de Kim J. Henrikson, sed tiu knabo ankora? povas instrui unu lecionon a? du al multaj personoj:

La ?ielo estas blua

Lasi respondon

Neniel mi estas homo, kiu postkuras aktualajn albumojn kaj tuj devas a?eti novan muzikon. Tamen hodia? estis bona kialo: Aperis disketo de Die Ärzte. Neniam anta?e mi akiris disketon de ili, kial nun?

Fakte estas triobla A-flanko de ilia lasta albumo Jazz ist anders (“?azo estas alia”), kiu estis aperinta jam anta? du jaroj. Nun ili publikigis kvaran disketon kun tri kantoj prenitaj de la albumo. Tio supertrafas anta?an fojon anta? 15 jaroj, kiam temis pri duobla A-flanko (kaj ?iel ajn tiu enhavis aliajn versiojn ol sur la albumo).

Fakte la kantistino de la Kuracistoj estis doninta al mi kopion de la albumo (la? Germana le?o “privatan kopion”), tiel vekante mian intereson. Fakte mi ne ?atas ?iujn kantojn sur la albumo, sed okazis same kiel kun la anta?a verko, duobla albumo, ke post iom da tempo venis vera entuziasmo. La kantistino anka? donis tiun (fakte la originalon) al mi, anta? ol mi a?etis ?in mem.

Al la disketo kontribuis ?iu membro kun po unu kanto. Principe ?io trovi?as jam sur la albumo, kiun mi alternative povus a?eti. Sed mi simple ?atas la ideon. Krome “Himmelblau” estas la unua kanto de la albumo, kiu spontanee pla?is al mi, kaj “Breit” kaj “Perfekt” estas la plej bonaj kantoj de la albumo, kiujn verkis la basisto respektive drumisto. Fakte kiam mi a?skultis la albumon la unuan fojon anta? unu jaro, mi pensis: Kial “Himmelblau” ne i?is disketo? Anta? kelkaj tagoj ?i eksonis en la radio kaj oni anoncis, ke ?i estas de disketo. Mi unue opiniis, ke la redaktantoj eraras, ?ar jam pasis tiom da tempo ekde la apero de la albumo, kaj kutime tiam ne plu aperas novaj disketoj. Sed feli?e mi eraris. Cetere “Himmelblau” bonege ta?gas kiel himno de la fina jaro en la lernejo kaj ankora? mankas sur bonega listo pri tiu temo.

Kompaton, kompaton

2 komentoj

Kiam “Wir sind Helden” populari?is komence de 2003, tuj la muzikindustrio havis similstilajn muzikgrupojn por ?eti al la merkato: Se la nova sukcesorecepto estis “germanlingva popmuziko kun kantistino”, tiam necesis bombadi la publikon per la sama sen kompanto! Nur tiel por mi klarigeblas la sukceso de “Juli” kaj “Silbermond”.

Historio ripeti?as senindulge. Pasintjare la granda malkovro estis Amy Winehouse. Kiu ne devis a?skulti la kanton “Back To Black” ?is korpa malbonfarto, tiu a? estas surda a? la plej bon?anca ulo de la mondo. Miksa?o el popmuziko kaj soulo simila al tiuj el la 1960aj – jen la vojo por enspezanto! Tuj aperis la klonoj sur la scenejo. Min jam tedis, memori iliajn verajn nomojn. Kial entute fari tion, se ili ?iel ajn sonas same? Sed jen la galerio de la hororo – la Amy-Winehouse-klonoj:

Amy Winehouse 2: Duffy
kutima kanto: Mercy

Kiam iu prononcas la nomon (“dafi”), mi unue pensas pri anaso. Tamen tiu kopio estas la plej eltenebla kaj ?ia tipa kanto e? pli pla?as al mi ol tiuj de la originalo. Kelkaj komparas la bason al la kanto “Stand By Me” de Ben E. King, kvankam mi ne konsentas ke estas rekte ?telita elemento. Ekzistas du diversaj muzikvideoj: En la unua homoj dancas almena? iom artiste. En la Usona video, oni vidas la kantistinon (kompreneble!) en subvesta?oj, farante terure artefaritajn gestojn por ?ajnigi naturecon. ?u mi jam menciis, ke mi ne pensas, ke ?i estas bela, nur ?ar ?i estas blonda?

Amy Winehouse 3: Gabriella Cilmi
kutima kanto: Sweet About Me

Nomo kun sude?ropa deveno, sed kantistino, kiu venas el anglalingva lando kaj/a? ?efe kantas en la angla – tion ni jam bone konas (Natalie Imbruglia, Nelly Furtado, Emilíana Torrini). Se estas vere iuj lecionoj por lerni el tiu kanto, tiam jenaj: Vere estas nenio dol?a pri ?i. Pala kopio ne impresas min.

Amy Winehouse 4: Stefanie Heinzmann
kutima kanto: My Man Is A Mean Man

Oni ne povas ripro?i al ?i, ke ?i ne kapablas kanti. La ?enerala problemo pri Stefanie Heinzmann estas, ke ?i neniam riskas ion ajn en sia muziko. ?io sonas perfekte, glate konsumebla, por ke neniu havu problemojn, akcepti tion. Sed ?uste tial tio terure enuigas min. Pli granda peko tamen estas, fari reludversion de “The Unforgiven”, origine de Metallica. Kiel mi jam skribis aliloke, la kanto restas en la orelo, sed la muziko sonas tute senemocia kaj ludita sen pasio, la? la kutima skemo.

Sed la plej pensiga afero estas, ke ?iuj tiuj klonoj sonas pli malspritaj ol kunmetado de du kantoj. Mi a?skultis tion la unuan fojon, kiam mi revenis de voja?o al Svislando (fine de 2008 a? komence de 2009, mi ne plu memoras, dum kiu fojo).

Mousse T.: Horny estis terura kanto en 1998, kaj tiun fakton ne ?an?is, ke kelnero kantis ?ian refrenon en kafejo en Sicilio, kie mi studis en 1999. The Dandy Warhols: Bohemian Like You sonas kiel tipa, bona gitaroroko. La rezulta kanto Mousse T. & The Dandy Warhols: Horny As A Dandy tamen vere brilas.

Tio ne estas mia nomo

1 komento

“Tio ne estas mia nomo!” krias la kantistino de The Ting Tings. Mi tre ?atas tion. Tamen anka? al mi okazas, ke mi intermiksas artistojn pro similaj nomoj. Jen tri ekzemploj:

Gorillaz – Artic Monkees
Mando Diao – Manu Chao
Silvio Pozzoli – Joe Pizzulo

Pri la unua: Nu, amba? havas simiajn nomojn…
Pri la dua: Ial mi ?iam atendis proksiman muzikstilon pro la simila nomo.
Pri la tria: Amba? faris sintezilan popmuzikon en la 1980aj jaroj.

Stranga motoro

Lasi respondon

Lastatempe mi rakontis tiom multe pri kantoj, kiuj uzas elementojn el pli fruaj verkoj, ke indas anka? mencii ekzemplon, kie okazis io alia: Mia orelo signalis similecon, sed ne estis iu rekta transpreno de melodio, refreno a? sampla?oj. Temas pri la kanto This Strange Engine el la samnoma albumo de Marillion.

Dum kelkaj linioj, la muziko ege similas al la refreno de “Mercy Street” de Peter Gabriel. Pli precize estas la parto, kiam Steve Hogarth kantas:

And the sun on the equator
Setting like an ember thrown to deep water

Tio estas ?e minuto 10:47 en la origina versio kaj ?e minuto 15:42 en la remikso de “The Positive Light”. Fakte en la remikso la simileco estas multe pli forta pro la resto de la muziko, kiu konsistas el sinteziloj. Pro tio mi anka? supozas, ke estas pura hazardo. Tamen mi ?ojas, ke mi rimarkis tion, kvankam la Marillion-kanto en amba? versioj da?ras pli ol 20 minutojn kaj mi nur poste ekkonis “Mercy Street”.

La remikso-albumo de “The Positive Light” havas alian raran kvaliton: Mian plej ?atatan kanton de ?i, 80 Days, mi unue regule a?skultis en sia nova versio. Estis la elektronika refaro, kiu instigis min entute pritrakti kaj akiri la originalon.

Tio ne estas mia stilo

2 komentoj

El la jaro 1999 mi posedas du vinilajn disketojn: Unu estas “Afrob: Reimemonster“, la alia “Freundeskreis: Esperanto. Amba?foje la vinildisko enhavas pli multajn versiojn ol la kompaktdisko. ?iam aparte ?enis min, ke la instrumenta versio de “Esperanto” ne estas sur la KD.

Tamen tio nun ne plu gravas, ?ar mi eltrovis, ke tute ne estas originalo. Estis dum la Internacia Junulara Kongreso (IJK) en Liberec, ?e?ujo, pli precize dum la ekskurso al Prago. Posttagmeze mi promenis, kiam mi subite a?dis de apuda kafeja kanto iun nigrulan kanton, kiu estis io inter hiphopo kaj popmuziko. Mi nur komprenis ion pri “sur miaj genuoj” en la refreno, kiun iu virino kantis. Sed subite trafis min la rekono: Tio estis la muziko de “Esperanto” de Freundeskreis! Kio estis okazinta?

Kiel mi jam promesis hiera?, mi volis skribi pri tio, de kie venas la origina hiphopo-muziko. Kiam mi denove estis hejme, mi faris etan ser?on en la interreto. La originalo estas el la 1970aj (jes, denove!) kaj nomi?as The Main Ingredient: That Ain’t My Style. (Origine mi trovis videon ?e Youtube, sed tiu estis forigita intertempe.)

Anka? la informo pri la alia kanto a?skultinta en Prago ne restis ka?ita longe. Temas pri The 411: On My Knees. (Anka? de ?i mi trovis unue videon ?e Youtube, sed oni malaktivigis spektadon en Germanujo.)

Sed la afero ankora? ne fini?as ?i tie. Krome ekzistas franclingva hiphopa kanto kun tiu muziko, nome Les Sages Poetes de la Rue: Barre Chocolatée.

Tion mi eltrovis tra priskripo de video, kiu enhavas erojn de diversaj germanlingvaj hiphopa?oj kaj ?iam tuj poste a?skultigas parton de la origina muziko uzita en ili. Beda?rinde spektado de “sampla?oj uzitaj en germanlingva repo” ne plu eblas rekte en Germanujo, kiel mi jam menciis hiera?. Sed ekzistas eta truko: Se oni metas http://aniscartujo.com/webproxy/ anta? la adreso de la video, ?i montri?as. Anka? eblas simple kopii la video-adreson en la kampo tie. Tamen la trafiko estas limigita nuntempe. La interesa parto de la menciita video komenci?as ?irka? post 1:05 minutoj. Per la sama metodo eblas spekti la duan parton de tiu video-serio.

El la novaj kantoj mi plej ?atas tiun de Freundeskreis, kiu anka? estas la plej frua el la tri. Tamen ?i perdas iom de sia brileco, se oni scias, ke ?ia muziko ne estas memfarita, sed nur samplita.

Laboro kaj ?vito ne povas anstata?i talenton

2 komentoj

Mi jam skribis kelkfoje pri kantoj, kiuj prenas elementojn el aliaj kantoj – ofte sampla?ojn, refrenon, bazan melodion ktp., tiel uzante la brilecon de alia a?toro. Intertempe mi trovis multajn pliajn ekzemplojn. Tre bonaj fontoj por tio estas du TTT-ejoj:

Plagiate-Pranger listigas ?iujn le?e kaj morale dubindajn kazojn. Foje aperas aldonaj informoj kaj eksteraj fontoj.

Aliflanke foje tiu reuzado okazas kun permeso (a?/kaj pago) de la origina artisto. Por informi?i pri tio, necesas nur rapida ser?o ?e Coverinfo.

Mi jam kompilis dekojn da kantoj, pri kiuj indas skribi. Hodia? kaj morga? mi tamen volas mencii po unu pli fre?an ekzemplon, pri kiu mi eksciis tra aliaj traviva?oj:

Por mia unua Esperanto-hiphopo (1999), mi uzis instrumentan version de la kanto “Reimemonster” el la sama jaro (MP3-peceto) de Afrob. Pasintfoje mi prezentis tion dum la 50 Internacia Seminario (IS) en Wewelsburg. Post tiu prezentado Carsten Mischke alparolis min. Li menciis, ke la muziko estas jam pli malnova kaj ke oni uzis ?in jam por aliaj kantoj.

Post la somero mi iomete ser?is en la reto kaj trovis la deziratajn informojn. La origina kanto – denove – venas el la 1970aj jaroj: Fania All Stars: Cha Cha Cha (1976).

Oni povas argumenti, ke kompare al la originalo, la hiphopa muziko estas bone rekunmetita. Tamen ?uste tiu kombino jam aperas ?e alia repo: Droopy Eye Crew: Broke Willeez (1997).

Aliaj artistoj, kiuj uzis la originalon:

Por mi mem tio signifas, ke mi ne bezonas demandi la germanlingvan eldonejon pri la uzorajtoj, sed iun alian, se mi volas surbendigi mian kanton kun tiu muziko. Mi ?iam timis, esti iomete malsprita, farante tion – sed nun mi lernis, ke tio estas kutima inter hiphopaj artistoj.

Pri sampla?oj uzitaj en germanlingva repo informas tre bona video-serio. Beda?rinde Youtube malebligis spektadon en Germanujo mem pro kopirajta baraktado. (La fifama muzikindustrio rebatas.) En la sekva enskribo mi mencios, kiel tamen ?ui la videon, ?ar ?i anka? informas pri la dua kanto, pri kiu mi volas skribi.