Laŭaŭtoraj arkivoj: D? Kunar

Pri D? Kunar

denaskulo kaj disk?okeo

?i tie ni staras a? ?i tie ni falas – historio tute ne atentos

One must fall 2097” estas 10-jaraĝa komputila ludo. En oktobro 1994 mi ricevis provversion de ĝi kiel donacon por mia 18a naskiĝtago. Jam post la unua tago (aŭ nokto) mi ŝategis ĝin kaj tre baldaŭ mendis la kompletan version.

La ludo konsistas el konkursa batalado inter robotoj. Tiuj estas stiritaj de homoj, kiuj havas propran historion kaj celon. Al mi tuj plaĉis la ideo ke eblas fari batalan ludon sen sangofluo; kaj ke malantaŭ la oficialaj deklaroj pri venkintoj kaj venkitoj, svarmas la sekretaj planoj de la aktoroj (tiu de la ludanto same kiel la aliaj), tiel ke relative simpla ludo ricevas interesan historion. La karakteroj aspektas iomete kiel tiuj el Japanaj bildstriaj filmoj, kio bone substrekas, ke temas pri amuza kaj ne mortserioza afero.

Mi tre ĝuis kiel la ludo finas se iu certa karaktero venkas. (La ĉampiono ĉiam vojaĝas al Ganimedo, luno de Jupitero.) Jen citaĵoj el la tekstoj kiuj tiam legeblas:

Cossette: “Pro viaj revoj akirotaj, vi sentas vin pli forte kaj pli vivante ol iam ajn.”

Shirro: “Dum vi surteriĝas sur la malhela flanko de la luno, la futuro aspektas hele.”

Christian: “Dum vi flugas al la luno, paco venas super vi.” (Tiun mi plej ŝatas.)

Mi plej ĝojas pri tio ke ekzistas kelkaj ege utilaj fontoj en la interreto. Ĉe “X-BoT’s OMF Universe” ekzemple troviĝas multaj interesaj dosieroj, interalie la kompleta versio intertempe libere haveblas. Plie tie elŝuteblas MP3-dosieroj kun la muziko el la ludo, kiu origine estis en la (nur de Epic Megagames uzata) PSM-formato.

Mi sukcesis aŭskulti la PSM-dosierojn per modplug, sed bedaŭrinde ne funkcias per unu el miaj plej ŝatataj. Dum la sekvaj tagoj mi provos refunkciigi la (por MS-DOS verkitan) ludon sub Windows kun sono kaj muziko. Por tiu celo ekzistas apartaj instrukcioj.

La menua muzikpeco, tiu de la dua areno kaj tiu de la fino (fakte la versio el la provversio) postlasis la plej profundan impreson ĉe mi. Tiu muziko estis mejlŝtono survoje al mia propra muzika aktiveco. Ĝi bone markas la transiron de sintezila popmuziko al tekno; historie ĝi troviĝas inter la MOD-dosieroj kiujn mi aŭskultis komence de la 1990aj jaroj kaj la sonŝpuro de “Mortal Kombat“.

Mi malamas diri tion, sed estas eble mi

Aaron Chapman (arono) mencias en lastatempa enskribo en sia taglibro ke li faras muzikon. Ekinteresite, mi elŝutis ĉion haveblan sur lia paĝo kun liaj kantoj.

Ĉiuj pecoj estas instrumentaj kun esperantlingvaj nomoj, faritaj per samplaĵoj aŭ (supozeble) sinteziloj. Ofte aŭdeblas sonoj de veraj instrumentoj, sed verŝajne ankaŭ ili origine venas de samplaĵoj. La plej multaj pecoj estas inter 2:00 kaj 3:30 minutojn longaj; la plej longa daŭras 4:13 minutojn. Stile Aaron similas al DĴ Roger, Esperanto el Kanado, Alhambra (du grupoj de mp3.com), mi mem, kaj por mencii vere amase konatan nomon, eble foje Fatboy Slim.

La novaj verkoj estas en elektronikaj stiloj kun malluma, malluma, agresema, melankolia sono. Foje enestas etnaj influoj, ekz. ĉe “Kolera Luno”. Tiu kaj “Mi neniam povus diveni” kaj “Renaskiĝo” plej plaĉas al mi, ĉar temas pri interesa mikso inter veraj instrumentoj kaj sinteziloj. Ĉe la malnovaj verkoj ofte rekoneblas samplaĵoj de Magix Music Maker (v2000). Plej klare tio rimarkeblas ĉe “Glatmola”, kiu uzas kelkajn acidĵazajn samplaĵojn aŭdeblajn ankaŭ en mia verko “Jazz di Gennaro” (jen paĝo kun plilongigita versio de tiu kanto). La stilo troviĝas ie inter elektronika kaj novepoka muziko, pli ofte eksonas piano. La sono estas pli hela, pozitiva, sed ankaŭ pli simpla, do la rezultoj restas malpli interesaj ol ĉe la novaj verkoj. Plie la instrumentoj foje ne bone kongruas unu al la alia. La pecoj memorigas pri la muziko el komputilaj ludoj, ekz. “Drilling Billy” (de kiu ekzistas Esperanto-versio). Plej interesaj kantoj estas “Kaj kura saltet'” kaj “Merkato” (kies muziko respegulas la viglecon de merkato en sudeca lando).

Vendrede vespere mi renkontiĝis kun kelkaj de la junulinoj kaj iris al festo (kvazaŭ jam kutimo – sonas nekredeble!). Agrabla vespero kun dancado, babilado kaj malmulta trinkado de alkoholaĵoj. Pluraj el la ĉeestantaj knaboj (nematuraj laktovizaĝoj!) ne eltenis ke mi troviĝis inter tiom da belulinoj kaj bone amuziĝis kun ili. Unu montris per sia fingro al mi kaj preterpasante provis ofendi min, dirante ke mi estas samseksemulo. Poste du aliaj knaboj alparolis unu el la knabinoj, demandante ion pri mi, kion ili ne kuraĝis diri rekte al mi. Strange kiom ŝanĝiĝis la situacio. Antaŭ unu jaro, mi devis elteni malestimantajn rigardojn de arogantaj studentinoj, ĉar mi estis nemodema informadikulo, kaj nun junuloj regule envias min, ĉar mi daŭre estas en akompano de pluraj ĉarmaj junulinoj. Tiel mi ŝatas la vivon!

Mi ?iam estos esperanta, esperanta

Belaj virinoj, kiuj ornamas Esperanto-gazetojn, jam dufoje estis unu temo de enskribo. Unufoje mi demandis (ironie), ĉu io vere pensas ke mi ŝatas vidi fotojn de belaj virinoj; antaŭ tio mi miris kial belulinoj ne ricevas lokon sur la titolpaĝo de Esperanto-gazetoj, anstataŭante la tradician Esperanto-flagon. Kaj kion mi vidas sur la kovrilo de “Revuo Esperanto” numero 1167, 02/2004, kiu havas kiel temon “kongresoj kaj tradicioj”? Tri belajn Rusinojn, malgraŭ la tradicio, montri de kongresoj ĉefe grandegajn flagojn kaj ne partoprenantinojn. Ĉu la movado eble tamen ŝanĝiĝas?

Kiu ne konas la germanan, tiu verŝajne ne komprenos kiel rilatas “forfikulo” al muziko. (Kaj jes, “forfikulo” ne estas maldeca vorto!) En la germana, “forfikulo” ankaŭ servas kiel esprimo por kanto kiu tiom eniras la orelojn ke oni ne sukcesas forgesi ĝin.

Hieraŭ kaj hodiaŭ ekzemple daŭre restis en mia kapo la kanto “Sweet Harmony” de “The Beloved”. Laŭ mi popmuziko kun elektronikaj influoj, ial memorigante min pri “Pet Shop Boys”. La teksto temas pri serĉado (aŭ alcelado) de harmonio. Tio sonas eble iom naive, sed tamen la peco ofte reeksonis en mia menso. Ĝi eĉ jam aperis en sonĝo de mi, kiu tutŝajne simboligis mian deziron de paco kaj harmonio. Jes… bela sonĝo.

La tono de la muziko estas iom melankolia, sed malkutime pozitiva, agrabla, gaja. La kanton mi konas jam el la tempo kiam ĝi estis aktuala, en la jaro 1993. Tio donas pozitivan kromsignifon al ĝi, ĉar 1993 estis (rerigardante, kaj do forgesante la detalojn) tre bona jaro por mi, kun multaj pliboniĝoj en mia vivo. La duobla KD “Best of 1993”, kiun mia frato posedas, apartenas al la malmultaj tiuspecaj kompiloj, kiujn mi vere ŝatas kaj kiu enhavas multajn vere bonajn kantojn.

Tie, kie la aero estas libera, ni estos, kio ni volas esti

La tria Rusa KD, kiun ĉarma Rusino donacis al mi, portas la titolon “??????? ?????????: ?????????”. Kompilo da moderna ruslingva popmuziko. Mi notis la interesajn titolojn kaj rimarkis, ke tio validas por la plej granda parto de la kantoj. Miaj nuntempe plej ŝatataj pecoj de tiu KD estas “Reflex: ?????? ????????” kaj “????????? ???????: ????-????”.

Kelkaj pensoj, kiujn mi jam skribe fiksis antaŭ kelkaj tagoj (kiel rezulto de cerbumado):

Dum la pasintaj monatoj, mi relernis ke socia pozicio povas ?an?i?i.

Post multaj jaroj, en kiuj mi transprenis preska? ?ie flankan lokon, mi ekopiniis, ke mi meritus tion, ?ar mi ?ajne ne estas tre ?atebla persono. Sed nun mi rimarkas, ke en mia nova amikaro la homoj senprobleme akceptas min kaj vidas min kiel sociemulon. Tio montras al mi, ke mi tamen pravis dum la jaroj, en kiuj mi restis mi mem, kaj ke malpravis tiuj, kiuj provis trudi al mi alian konduton.

Eble vera libereco ofte postulas izolecon. Sed restante mi mem, mi almena? povas rigardi en la spegulon sen malami la personon, kiun mi vidas.

Jam antaŭ preskaŭ unu monato mi skribis pri mia ideo, rearanĝi la titolliston de la Sting-KD “Fields of Gold“. Hodiaŭ mi realigis tion. La tuto sonas multe pli bone ol la origina vicordo, kiu ŝajnis al mi rezulto de pura hazardo aŭ senatenta miksado.

La alternativa Sting-kantolisto

Ni kunvenu ?uste nun – ho jes, en dol?a harmoni’

Jam pasis la unua monato de la jaro, jam pasis unu monato post IS. Tiam en la gufujo mi estis verkinta liston de projektoj kaj taskoj por fari en 2004, kaj mi kun agrabla surprizo konstatas, ke mi jam multajn etajn kaj plurajn ne tiom etajn plenumis. Tre kontentiga sperto, tamen ne trankviliga: Kreskis la sopiro je pli de tio. Mia taskolisto rimarkeble malpleniĝis, kaj mi denove trovis la tempon por okupiĝi pri mi mem, por ordigi kaj renovigi mian vivon.

Sabate vespere mi partoprenis en naskiĝtaga festo de amiko (DĴ Arafat). Tie mi renkontis (laŭ mia memoro) la kompletan belulinaron. Vere tre agrable! Bedaŭrinde mi ne havas grupan foton de ili, sed almenaŭ mi finfine skanigis foton de mia naskiĝtaga festo (2003-11-15) kiu montras kelkajn el ili. Kaj jes, reale ili estas ankoraŭ multe pli belaj, ĉarmaj, atraktivaj.

mi kun junulinaro el mia hejmvilaĝo

Ne forgesos tiujn tagojn

Vendrede oni ofertis al mi postenon por doktoriĝi. Tio alportus multan laboron dum du jaroj, sed samtempe ankaŭ garantiitan laborlokon dum tiu tempo. Miaj ŝancoj ĉe la labormerkato en Germanio ne nepre kreskus kiel doktoro, eble eĉ ŝrumpus. Sed trovi laboron kiel juna akademiano ĉiukaze similas al aventuro en Germanio, do tio ne zorgigu min…

Sabate mia avino (la patrino de mia patro) festis sian 90-an naskiĝtagon kun la tuta familio. Mankis nur tri personoj laŭ mia kalkulo. Tagmeze ni komencis festi en trinkejo/restoracio meze de mia vilaĝo Nordwalde per bongusta bufedo, inkluzive servado de trinkaĵoj al la tablo, kia lukso. Post la kafo ni iris al la loĝejo de miaj geavoj kaj tie plufestis ĝis vespero. La etoso por mi estis tiom bona kiel ekde jaroj ne plu, ĉiuj babilis kune kaj trovis temojn por interŝanĝi spertojn kaj opiniojn.

Ĉarma Rusino ne forgesis min kaj sendis al mi tri KDjn. Mi bezonis longe por aŭskulti ilin kaj skribu pri ĉiu el ili aparte.

La unua nomiĝas: “????????? ??????: ????????”. La nomo de la grupo en Esperanto signifas “Diskoteko Akcidento”! Mi jam konas “Avariya” kaj menciis ilin antaŭ kelkaj monatoj en enskribo pri Rusa muziko. Temas principe pri elektronika muziko (denco kun popmuzikaj influoj) sed kun elementoj de hiphopo, samplaĵoj, freneza kriado kaj foje eĉ folkloro en ĝi. Eble unue iom stranga miksaĵo, sed interesa. Ĝis nun, la du kantoj “?? ?????” (“Ne ploru”, teksto kaj MP3-dosiero) kaj “???????” (“Knabino”, teksto kaj MP3-dosiero) plej kaptis mian atenton.

Avariya ne nur ofertas la tekstojn, sed ankaŭ MP3-dosierojn de pasintaj albumoj kaj disketoj en la interreto! Entute tri paĝoj kun muziko. Bedaŭrinde ŝajne ne temas pri kompletaj kantoj, kvankam la grandeco de la dosieroj supozigas tion. Sed sufiĉas por doni bonan impreson pri kiel la grupo sonas.

Foje mi iras mian straton sen rigard’

Jam antaŭ kelkaj semajnoj mi skribis pri Éric Languillat, Franca artisto kiu loĝas en Germanio kaj foje produktas ankaŭ Esperanto-muzikon. Hodiaŭ li faris komenton al mia enskribo, indikante ke ekzistas nova materialo de li por aŭskulti:

Initials DC – Anna New v01 (MP3-dosiero por rekte elŝuti)

Temas pri popmuziko simila al Air (Sexy Boy) kaj Daft Punk (Around the world), du aliaj muzikgrupoj el Francio kiujn mi ŝatas. La tono plie iom memorigas al DĴ Roĝer (La luna promenado), ĉar ĝi estas same elektronika, iom trista, malrapida.

La muziko estas altkvalita jam ĉe la demoversio, maloftege por Esperantujo, kaj laŭ mia memoro ankaŭ pli bona ol ĉe antaŭaj verkoj de Éric. Lia voĉo iel pensigas min al tiu de Kris Spitzer de Kore, sufiĉe konvinka kaj agrabla, nur ne tiom alta.

Je la fino de la kanto li uzas voĉsintezilon, kio tre plaĉas al mi. Tute interese sonas tiu malnova efekto kun esperantlingva parolado en bona sonkvalito.

Nura kritikpunkto laŭ miaj oreloj estas 2-3 prononceraroj kiuj konsistas el akcento je la malĝusta silabo. Sed tio ŝajnas problemo solvebla al mi, enkalkulante ke Éric sole sen plia helpo de aliaj spertuloj jam atingas tian nivelon.

Tiu demoversio servas kiel bonega bazo por pli. Ĉu Esperantujo baldaŭ spertos novan muzikĝenron, nome modernan popmuzikon? Mi esperas ke jes! Kaj kvankam mi post longa luktado kun Esperanto-artistoj iĝis relative seniluziigita pri la kvalito atingebla en Esperantujo, en tiu ĉi kazo mi estas optimisma.

Jam en pli frua enskribo mi pritraktis la sekvan LiveJournal-uzanton. shougeki meritas duan mencion. Li finis bazan Esperanto-kurson en kvin horoj kaj estas tute entuziasma pri la lingvo. Kvankam mi ne tiom dependas de la Esperanto-flago, mi estis tre impresita ke li sukcesis fari sian propran flagon, kiu ŝajne havas eĉ la oficialajn mezurojn! Espereble li realigos sian ideon por 2004 kaj plulernos la lingvon. Laŭ mia impreso, li bone kongruos al Esperantujo, konante plurajn lingvojn, havante internacian amikaron kaj ?atante fotadon de belaj virinoj. Ŝajne denatura esperantisto, kiu nur ankoraŭ bezonas lerni la lingvon…

Se vi ekzistas ie – jen via kanto

Ĵus mi finis la trian version de KD kun germanlingva muziko. Tiun memfaritan kompilon mi jam plurfoje donacis al eksterlandaj studentinoj kiuj parolas la germanan. La kantolisto ne orientiĝas tro je la modo, sed enhavas kantojn kun bona teksto aŭ granda fameco (en Germanio). Tial mi ofte elektis iom pli romantikajn kaj malrapidajn verkojn – la bruega “Rammstein” bedaŭrinde en eksterlando estas pli konata ol aliaj vere altkvalitaj grupoj. Neniu miraklo ke homoj pensas Germanoj estas primitivaj, militemaj, malmolaj…

sed aliflanke mi pensas, ke la Germanoj kulpas mem pri la malalta populareco de sia lingvo kaj muziko. Kiu ne aktive varbas, tiu apenaŭ rikoltas. Eblus interesigi multajn personojn pli por la germana, se oni subtenus ilin pli bone. Tio estas mia konkludo el plurjara helpado de eksterlandaj studentoj. Tiuj, kiuj vere volas lerni ion, estas tre lertaj, entuziasmaj kaj dankemaj.

La tri versioj de mia memkompilita germanlingva disko

Sabatvespere ili iris al la klubo

Sabate mi iris kun pluraj geamikoj al karnevala festo. Mia frato surmetis la vestojn de fiŝkaptisto (iom amuze, ĉar tion signifas nia familia nomo “Fischer” en la germana), inkluzive veran pipon, kiun li uzis por fumi. La aliaj amikoj formis la terororganizon “al Qohola” (sama amuze, ĉar la vorto “alkoholo” vere estas arabdevena). Kvar portis tre impresajn teroristajn kostumojn, kun atrapaj bomboj kaj pafiloj, dum unu simple surhavis noktoveston kaj banmantelon – li estis “dormanto“!

La du junulinoj, kiuj kunvenis, iris kiel “krimulamantinoj”, do kun sufiĉe allogaj vestoj, kiuj estis iom tro substrekantaj iliajn korpajn atributojn por esti decaj balaj vestaĵoj, kaj pli multa kaj akra ŝminko ol kutime. Ĉar mi sciis jam antaŭe ke almenaŭ unu transvestiĝus tiel, mi prepariĝis kiel sterotipa krimulo! Tute nigraj, elegantaj vestaĵoj, nekredeble multa gelo en la haroj, kiujn mi kombis malantaŭen, kaj kiel pinto miaj bluaj sunokulvitroj, kiuj kompreneble estis superfluaj en vintro. La aliaj taksis min esti aŭ mafiulo, aŭ drogovendisto, aŭ prostituinĉefo.

La vera kulmino tamen estis, kiam la du belulinoj kaj mi decidis manĝi ion ekster la festejo. Ni kune iris preter la centra placo de nia vilaĝo – kompreneble po unu virino en mia brako – kaj jam tie rikoltis konfuzajn rigardojn de hazardaj ĉeestantoj. Sed kiam ni eniris la “Döner”-vendejon, tie ĉiuj klientoj subite silentis kaj ŝokite rigardis nin, poste ekbabilis pri ni, kvankam ni manĝis tie kaj do aŭdis, ke ili parolis pri ni. Dume du konatuloj de la junulinoj hazarde preterpasis, vidis nin sidante ene, kaj miregis kun ege malfermitaj okuloj. Ili envenis, salutis la belulinojn, sed nenion mendis kaj denove foriris. Miaj du akompanantinoj jam verve antaŭĝojas eventualajn onidirojn… Ŝajne neniu komprenis ke temis pri kostumoj. Haha, kia sukceso!

Mi devas konfesi, ke mi nur nun eltrovis, kiom interesa la Esperanto-muzikgrupo Kajto vere estas. Dum jaroj mi lasis misgvidi min de la stereotipoj pri folklora muziko. Mi pensis ke folkloro kutime rakontas nur pri belaj aŭ superfacaj aferoj, preterlasante la malfacilecon kaj problemojn de la moderna vivo. Kajto do ŝajnis al mi kiel la malo de Persone.

Jam la kanto “Masko” tamen malpruvis tiun misimpreson, ĉar ĝi atakas la hipokritecon de la socio kaj tre forte memorigas min pri la Persone-kanto “Maskobalo“. Kiam mi aŭskultis la unuan albumon de Kajto, la muziko de la unua kanto tuj pensigis min pri iu ĝoja, senzorga festokanto. Sed kiam mi legis kion ekzakte la teksto rakontas, mi eltrovis ke la kanto “Dancanta ĉevalo” primokas la pompan militemon, kaj la muziko estas ironia kontrasto al la kantitaj vortoj. Per ĝi kaj aliaj verkoj Kajto havas similan kontraŭmilitan engaĝiĝon kiel Persone per “Ĉu vi pentas?” kaj “Reĝoj de cindro“. Ankaŭ socia soleco en granda urbo, tradicia temo de Persone (ekz. en “La leviĝo de la lun’“, “Ili venos“, “Sola?“), estas alparolita de Kajto, nome en “Soleco”.

Kompreneble Kajto ludas multajn gajajn kantojn. Tamen ne eblas diri ke Kajto estus la malo de Persone – ambaŭ grupoj sufiĉe okulfrape renkontiĝas ĉe la socikritikemaj temoj. Tian folkloron, kiu ne ellasas la malbelajn flankojn de la vivo, mi volonte aŭskultas.

Nur en mia kapo – la aferoj, kiujn nur komprenas mi

Vendrede mi aĉetis MP3-ludilon kiu samtempe estas USB-bastono. Tiu afero ne estus menciinda, se mi ne estus tiom hezitema rilate al akirado de novaj teknikaĵoj. Ekzemple mi tre malfrue ekhavis poŝtelefonon (miaj bonaj amikoj povas rakonti, kiom longe ili devis persvadi min pri tio). Tio eble estas nekutima por ekonomia informadikulo. Kaj do? Mi emas pridubi la senchavon de iu nova furioze privarbita afero kaj simple volas, ke teknikaĵo bone funkciu kaj havu veran, konkretan utilon.

Nuntempe mi ofte havas iajn dosierojn por kopii, kiuj estas tiom grandaj, ke pluraj disketoj ne sufiĉus, sed KD-R estus malŝparo por 10-30 MB. ZIP-disketoj estas malkomforte uzeblaj, ĉar necesus preskaŭ ĉiam kunporti ankaŭ la diskingon. Bonan solvon laŭ mi prezentas USB-bastono – mi vidis ĝian utilegon jam plurfoje en praktika uzo ĉe amikoj – kaj tial mi esploris la diversajn ofertojn en la reto.

Serĉante en la interreto, mi eltrovis ke granda magazeno ofertas MP3-ludilon kiu krome servas kiel USB-bastono, kun entute 256 MB. La prezo estis imprese malalta. Ĉar mi ne havas iun porteblan kased- aŭ KD-ludilon, mi nur dum unu tago pripensis la aferon kaj konkludis, ke tio vere indas por mi.

La unua kanto, kiun mi surmetis, estis La leviĝo de la lun’ de Persone, la dua “39°” de Menino kaj poste pluraj koncertaj surbendigoj de “Die Ärzte”.

Kompreneble mi per ĝi povus ankaŭ aŭskulti laborversiojn de novaj kantoj kiujn mi estas verkanta. Aliflanke plej bone mi verkas sen iu ekstera ĝeno, do ne promenanta en la urbo aŭ sidanta en buso aŭ trajno. Plie mi kutime notas kion necesas ŝanĝi kaj volas reaŭskulti certajn partetojn (foje nur sekundojn). Ofte mi komparas du alternativajn sampla&#309oaranĝojn por eltrovi kiu el ili pli bonas; subite venas al mia kapo la ideo enmeti certan samplaĵon de tute alia samplo-KD ktp… ĉio tio estas la kerno de la verkado, kaj tio ne eblas per simpla ludilo. Kiam mi studis en Catania (Sicilio) en 1999/2000, mi malofte disponis je komputilo kaj tial nur sporade povis verki. Sed la samplaĵoj restis en mia kapo, kaj per pura mensforto mi imagis kio povus bone harmonii kune. Tio sonas eble freneze sed vere funkciis! La plej grava muzikinstrumento estas la kapo, ne la komputilo.